کام شیرین دلال ها در آشفته بازار ارز – اخبار مالی

کام شیرین دلال ها در آشفته بازار ارز

187
0
اشتراک گذاری :
دلالان بازار ارز

شبکه اخبار مالیکام خوش دلالان در آشفته بازار ارز صف های طویل مقابل صرافی ها در هفته های اخیر تکراری ترین تصویری است که می توان در خیابان های مرکز شهر تهران دید. شاید پر رنگ ترین خاطره در ذهن مردم از آشفتگی بازار ارز پیش از این مربوط به سال ۹۱ باشد که بازار ارز در آن دوره دستخوش بحرانی پیچیده شد، قیمت دلار جهشی نجومی یافته وناگهان به دو برابر افزایش پیدا کرد. در آن روزها بازار ارز شاهد ظهور پدیده ای به نام جمشید بسم الله بود که به تنهایی می توانست برای این بازار عریض و طویل و پر حاشیه تعیین تکلیف کند و دولت وقت در آن بحبوهه با دستگیری او خبر از پایان دادن به معضل پیش آمده در بازار ارز داد. در سال ۹۶ تحولات بازار ارز شاید به نوعی آهسته و پیوسته اتفاق افتاد و از ابتدای سال قیمت ارز با افزایشی نرم و پیش رونده روبرو بود اما ناگهان در ماه های پایانی سال نرخ هر دلار به ۵ هزار تومان رسید. ضمن این که تقاضای خرید نیز به شدت بالا رفت و در این شرایط دلالی در خرید و فروش دلار به حدی زیاد شد که دولت ناچار از نیروی قهریه خود امداد گرفت و به دستگیری عوامل خرید و فروش غیر قانونی دلار پرداخت. پس از آن سهمیه صرافی ها برای ارائه دلار به مشتریان محدود شد و کار به جایی رسید که هر متقاضی با ارائه کارت ملی فقط می توانست ۲ هزار دلار دریافت کند. در این میان برخی از صرافی ها حتی محدودیت بیشتری ایجاد کرده و تنها با ارائه بلیط هواپیما و اطمینان از مسافر بودن شخص خریدار به او دلار می فروختند. این قضیه در راستای حذف و کنترل دلالی در بازار دلار شکل گرفته بود اما عملا با یک حساب سر انگشتی می توان نتیجه گرفت که تمام افرادی که در صفوف طویل مقابل صرافی ها برای خرید دلار ساعت ها وقت صرف می کنند، نمی توانند مسافر خارج از کشور باشند. این بدین معناست که هنوز بازار دلالی دلار داغ تر از آن چیزی است که مسئولین تصور می کنند. داستان تک نرخی شدن ارز و دیوار کوتاه مسافران شاید بتوان گفت با وجودی که سال هاست دولت برنامه هایی برای تک نرخی شدن ارز مطرح کرده و کارشناسان و دست اندرکاران سال هاست در این زمینه به ارائه نظرهای مثبت و منفی پرداخته اند، اما تنها اقدام جدی در این راستا حذف دلار مسافرتی بوده که در شهریور ۹۶ اجرایی شد و به موجب آن مسافران دیگر نمی توانستند از سهمیه ۳۰۰ دلاری هر نفر برای سفر به نرخ مصوب بانک مرکزی استفاده کنند. تا پیش از آن طبق مقررات ارزی بانک مرکزی، چند بخش قابلیت دریافت ارز با نرخ دولتی را داشتند. از جمله دانشجویان، واردات و صادرات، درمان و همچنین مسافران. بر این اساس مسافران می‌توانستند یک بار در سال چه از طریق زمینی، هوایی، ریلی و دریایی به میزان ۳۰۰ دلار با نرخ مبادله‌ای ارز از مرکز مبادلات ارزی تهیه کنند، اما با اصلاحی که در مقررات ارزی انجام شد، پرداخت ارز مبادله‌ای به مسافران کتوقف شد. ظاهرا این اقدام بانک مرکزی بر اساس دو دلیل اصلی اتفاق افتاد. اول اینکه ارزهای مسافرتی را معمولا افرادی دریافت می‌کردند که برای سفرهای خارجی و یا زیارتی استفاده کرده که در این حالت یک امتیاز نسبت به سایرین بود، یعنی جزو ارزهای ضروری محسوب نمی‌شد. آن هم در شرایطی که مسافران خارجی عمدتا توانایی تامین ارز لازم را نیز دارا بوده و نیاز چندانی به دریافت ارز مبادله‌ای نداشته‌اند. با این حال و با توجه به اختلاف قیمت ۵۴۰ تومانی بین ارز مسافرتی و قیمت بازاردر آن زمان و تعداد اندک ارز مسافرتی، نمی توان گفت که تحول عظیمی در بازار ارز اتفاق افتاد. ضمن این که ارز مبادله ای هنوز به ۲۰ گروه از استفاده کنندگان ارز تعلق می گیرد. دلال بازی دربازار ارز در حال حاضر چند مدل فروشنده ارز و بخصوص دلار در کشور موجود است که شامل صرافی های مجاز و دارای مجوز از بانک مرکزی و صرافی های غیر مجاز و دلالان می شود که دلالان یکی از مدل های غیر قابل کنترل این حوزه را تشکیل می دهند. با وجودی که بارها از طرف دولت و مسئولین از مردم تقاضا شده که خرید های ارزی خود را فقط از طریق صرافی های مجاز انجام دهند، اما می توان گفت که همچنان بازار دلالان داغ بوده و مشتری های خاص خود را دارند. حتی با حساب سودی که از دلالی دلار علی الخصوص در این روزها کسب می شود، می توان گفت که کسب و کار پر رونقی نیز به حساب می آید. با وجودی که بانک مرکزی پلمپ صرافی های غیر مجاز را به صورت جدی آغاز کرده اما هنوز صد ها صرافی غیر مجاز در کشور وجود دارند که به خرید و فروش ارز می پردازند و برخی از آن ها حتی نام و نشانی از خود بر جای نمی گذارند که بتوان مانع فعالیتشان شد. ضمن این که طبق اعلام بانک مرکزی تعداد صرافی های مجوز دار در تهران حدود ۳۹۷ واحد است و صرافی های غیر مجاز بر اساس آمار غیر رسمی به بیش از ۲۰۰ واحد هم می رسد و مشخص نیست چه تعداد دیگری هم موجود باشد که در این آمار گنجانده نشده است. در این شرایط که مقدار دلار موجود در صرافی ها محدود شده است و سهمیه هر نفر ۲ هزار دلار بیشتر نیست، عده ای برای تامین دلار بیشتر ناگزیر به مراجعه به افرادی هستند که موفق شده اند دلار را با نرخ مصوب اتحادیه دریافت کنند و با سودی که روی آن می کشند، به مردم بفروشند. هر روز می توان تعداد زیادی از این دلالان و فروشندگان غیر مجاز را در صف های طویل مقابل صرافی ها مشاهده کرد. شاید بتوان گفت محدودیت موجود در بازار رسمی و صرافی های مجاز برای فروش دلار نه تنها به کنترل دلالی در بخش خرد آن در این بازار نیانجامیده، بلکه به نوعی فضا را برای سوء استفاده بیشتر برخی فراهم کرده است. به طوری که اختلاف قیمت حدود ۳۰۰ تا ۴۰۰ تومانی روی هر دلاری که دلالان می فروشند، می تواند سود هنگفتی را به جیب آنان سرازیر کند. به نظر می رسد با وجود تمام بگیر و ببند های دولت برای کنترل بازار ارز تنها کسانی که کامشان از این اتفاقات شیرین شد باز هم دلالان بودند و کسانی که به هر دلیلی ناچار به تهیه ارز هستند، متضرر های جریان اخیر به حساب می آیند و به جای تک نرخی شدن ارز، دلار چند نرخی در بازار جولان می دهد./شبکه اخبار مالی

اشتراک گذاری :